Bu sayfa otomatik olarak çevrilmiştir. İngilizce orijinal kanonik versiyondur. İngilizce oku →
Ana içeriğe geç

Ders 3: Vade Yapısı

Hedef: Yakın vadeli ve uzak vadeli oynaklığın neden farklılaştığını ve vade yapısının şeklinin olay riski hakkında neler ortaya koyduğunu anlamak.

Vade Yapısı Nedir?​

Vade yapısı, sabit bir kullanım fiyatında zımni oynaklığın vadeler boyunca nasıl değiştiğini tanımlar.

Farklı vadelerdeki ATM opsiyonları ele alalım:

Vade
Gün
ATM IV
Haftalık
7
72%
Aylık
30
58%
Üç aylık
90
52%
6 aylık
180
48%

Bu aşağı yönlü eğime (yakın vadeli IV > uzak vadeli IV) backwardation veya ters vade yapısı denir.

Contango ve Backwardation​

Vade yapısının iki ana şekli vardır. IV'nin vadeler boyunca nasıl değiştiğini görmek için ikisi arasında geçiş yapın:

Uzak vade IV > yakın vade IV
Yakın olay riski yok. Belirsizlik zamanla birikiyor. Yakın opsiyonlar nispeten ucuz.
40%50%60%70%80%IV45%48%52%56%60%7d30d60d90d180dVadeye Kalan Zaman
Contango = Normal
Backwardation = Olay Riski
💡

Backwardation adeta haykırır: "Bir şey olmak üzere."

Uygulamada Görün​

Üç ana vade yapısı şekli arasında geçiş yapın:

Vade Yapısı

Backwardation: Yakın vadeli IV > uzun vadeli. Fiyatlanan olay riskini işaret eder.

74%67%60%52%45%7d69%14d68%30d67%60d63%90d60%180d50%Vadeye Kalan Zaman

Vade yapısının nasıl değiştiğini görmek için şekiller arasında geçiş yap. Backwardation sıklıkla yaklaşan olay sinyali verir.

Vade Yapısı Neden Değişir​

Olay Fiyatlaması​

Backwardation'ın en yaygın nedeni: bilinen bir olayın yaklaşmasıdır.

Olay Türü
Vade Yapısına Etkisi
FOMC toplantısı
Toplantı civarında vadesi dolan opsiyonlara talep artar ve fiyatları yükselir
ETH merge/yükseltme
Yakın vadeli IV sıçrar, uzak vade daha az etkilenir
BTC halving
Öncesinde aylarca yüksek seyreden vade yapısı
Bilanço açıklamaları (hisse senetleri)
Klasik olay: IV bilanço öncesi sıçrar, sonrasında çöker

Gerçekleşen Oynaklık Geri Beslemesi​

Piyasa şu anda oynaksa (yüksek gerçekleşen oynaklık), yakın vadeli IV buna uyum sağlamak için yükselir. Uzak vade daha az tepki verir.

Ortalamaya Dönüş Beklentileri​

Oynaklık ortalamaya dönme eğilimindedir. Mevcut oynaklık yüksekse piyasa normalleşmesini bekler, bu nedenle uzak vadeli IV daha düşük kalır. Mevcut oynaklık düşükse uzak vade daha yüksek olabilir.

Vade Yapısını Okumak​

Şekil
Size Ne Söyler
İşlem Açısından Anlamı
Dik contango
Şimdi sakin, belirsizlik sonra
Yakın vadeli opsiyonlar ucuz
Yatay
Dengeli beklentiler
Fiyatlanmış güçlü bir görüş yok
Hafif backwardation
Yakın vadede bir miktar endişe
Yakın vadeli prim yüksek
Dik backwardation
Büyük bir olay çok yakın
Yakın vade çok pahalı

Örnek: FOMC Öncesi Vade Yapısı​

Önemli bir Fed toplantısından iki gün önce:

  • 2 günlük opsiyonlar: %85 IV
  • 7 günlük opsiyonlar: %70 IV
  • 30 günlük opsiyonlar: %55 IV

Piyasa, açıklama civarında büyük bir hareket fiyatlıyor. Olaydan sonra yakın vadeli IV çöker (vol crush) ve vade yapısı çoğu zaman contango'ya döner.

Vade Yapısı ve Calendar Spread'ler​

Vade yapısını anlamak calendar spread'ler için vazgeçilmezdir:

  • Long calendar (yakın vadeyi sat, uzak vadeyi al): Uzak vadeli ve yakın vadeli IV arasındaki fark açıldığında kâr eder. Yakın vadeli IV'nin düşmesini veya contango'nun dikleşmesini istersiniz.
  • Short calendar (yakın vadeyi al, uzak vadeyi sat): Fark daraldığında veya tersine döndüğünde kâr eder. Yakın vadeli IV'nin sıçramasını veya backwardation'ın derinleşmesini istersiniz.
Senaryo
Yakın Vade IV
Uzak Vade IV
Spread
Long Calendar
Short Calendar
Bull steepener
↓
↑
Açılır
Kâr
Zarar
Bear steepener
↑
↑↑
Açılır
Kâr
Zarar
Bull flattener
↓↓
↓
Daralır
Zarar
Kâr
Bear flattener
↑↑
↑
Daralır / Tersine döner
Zarar
Kâr
💡

Calendar spread'ler, vade yapısının şeklindeki değişimlere yönelik bahislerdir. Long calendar, backwardation arttığında değil, fark açıldığında (contango dikleştiğinde) kâr eder.

Kripto Vade Yapısı Desenleri​

Kripto vade yapısının kendine özgü özellikleri vardır:

DesenAçıklama
Oynak taban seviye"Sakin" dönemlerde bile IV %50'nin üzerindedir
Hızlı normalleşmeOlaylardan sonra vade yapısı hızla eski haline döner
Hafta sonu etkileriBazen çok kısa vadeli opsiyonlarda görülebilir
BTC ile korelasyonAltcoin vade yapıları çoğu zaman BTC'nin izinden gider

Sık Yapılan Hatalar​

HataDoğrusu
Olay takvimlerini göz ardı etmekOpsiyonunuzun ömrü içinde hangi olayların gerçekleşeceğini her zaman kontrol edin
Olay öncesinde pahalı yakın vadeli opsiyon almakBuharlaşacak bir olay primi için ödeme yapıyorsunuz
Vade yapısının sabit olduğunu varsaymakÖzellikle olaylar civarında sürekli değişir
Vol crush'ı anlamamakOlay sonrası IV çöküşü, yön kazançlarını silip süpürebilir

Devam etmeden önce anlayışını test et.

Q: Oynaklık vade yapısındaki backwardation neye işaret eder?
Q: Bir Fed toplantısından önce yakın vadeli opsiyonlar neden pahalanır?
Q: Büyük bir olay geçtikten sonra vade yapısına ne olur?

💡 İpucu: Cevabı açıklamadan önce her soruyu kendin cevaplamaya çalış.

Ayrıca Bakınız​

Gezinme: ← Ders 2: Skew | Ders 4: Oynaklık Yüzeyi →