Gama Maruziyeti (GEX)
Gama maruziyeti, piyasa hareket ettikçe dealer'ların ne kadar dayanak varlık (hisse senedi veya vadeli kontrat) alması ya da satması gerektiğini gösteren tek bir sayıdır. Dealer hedge akışlarının piyasayı dengeleyip dengelemeyeceğini ya da istikrarsızlaştırıp istikrarsızlaştırmayacağını belirler.
Pozitif GEX = dealer'lar hareketleri sönümler (düşük oynaklık). Negatif GEX = dealer'lar hareketleri büyütür (yüksek oynaklık).
GEX nasıl okunur
GEX neden var?
Bir opsiyon aldığınızda karşı tarafı bir dealer alır. Dealer yön riski taşımak istemez, bu yüzden dayanak varlığı alıp satarak hedge eder. Ne kadar hedge etmesi gerektiği piyasa hareket ettikçe değişir. Bu değişim hızı gamadır.
Bir piyasadaki tüm dealer pozisyonlarının toplam gaması gama maruziyetidir (GEX).
Pozitif GEX
Dealer'lar long gama
- Piyasa düşer → dealer'lar düşüşte alır
- Piyasa yükselir → dealer'lar yükselişte satar
- Her iki hareket de fiyatı eski yerine iter
Negatif GEX
Dealer'lar short gama
- Piyasa düşer → dealer'lar düşüşe satış yapar
- Piyasa yükselir → dealer'lar yükselişe alım yapar
- Her iki hareket de fiyatı aynı yönde daha ileri iter
Kullanım fiyatına göre GEX
GEX eşit dağılmaz. Büyük açık pozisyonun bulunduğu belirli kullanım fiyatlarında yoğunlaşır. GEX'in nerede kümelendiğini bilmek, hangi fiyat seviyelerinin mıknatıs ya da kırılım tetikleyicisi gibi davranacağını gösterir.
GEX grafiği nasıl okunur
Tipik bir GEX grafiği, gamayı kullanım fiyatına göre gösterir; çubuklar yukarı (pozitif) veya aşağı (negatif) uzanır.
Gama dönüşü (gamma flip)
Gama dönüşü, toplam GEX'in pozitiften negatife geçtiği fiyat seviyesidir. Bu seviyenin üzerinde dealer'lar piyasayı dengeler. Altında ise istikrarsızlaştırır.
SpotGamma bu seviyeyi S&P 500 için her gün yayımlar. Kurumsal opsiyon işlemlerinde en çok takip edilen sayılardan biridir. Laevitas kripto piyasaları için benzer verileri gösterir.
GEX nereden takip edilir
S&P 500 / Hisse senetleri
- SpotGamma - Gerçek zamanlı SPX GEX, gama dönüş seviyesi, kullanım fiyatı bazında veri, 0DTE takibi. Temel panel ücretsiz, tam veri ücretli.
- Unusual Whales - GEX ısı haritaları, akış uyarıları, geçmiş GEX
- GammaLab - Günlük GEX okumaları, geriye dönük testler, gama dönüşü geçmişi
- CBOE - Ham açık pozisyon verisi (GEX'i kendiniz hesaplayın)
Kripto (BTC / ETH / SOL)
- Laevitas - Kullanım fiyatına, vadeye ve borsaya göre GEX. Deribit, Binance, OKX, Bybit üzerinde BTC, ETH, SOL, XRP
- Amberdata - GEX ısı haritaları, açık pozisyon, dealer pozisyonlanma tahminleri
- Glassnode - Taker akışına dayalı GEX modeli (yeni bir metodoloji)
- Greeks.live - Deribit'te BTC/ETH için kullanım fiyatına göre gerçek zamanlı gama
GEX ve vade sonu
GEX sabit değildir. Gün içinde değişir ve vade sonuna yaklaştıkça sıçrar.
Gama neden vade sonuna yakın artar?
Vade sonu yaklaştıkça gama eğrisinin nasıl değiştiğini görmek için kaydırıcıyı sürükleyin:
Temel fikir: vadesine 1 gün kalmış bir ATM opsiyonun gaması, aynı opsiyonun 90 gün kala sahip olduğu gamadan çok daha yüksektir. Çünkü vade sonuna yakın opsiyon ya bir değer taşıyacak ya da değersiz kalacaktır ve küçük fiyat hareketleri dengeyi değiştirir. Dealer'lar agresif biçimde yeniden dengeleme yapmak zorunda kalır.
Bu nedenle çeyreklik vade sonları (örneğin JPM collar roll) piyasada orantısız büyük etki yaratır ve 0DTE opsiyonlar (S&P hacminin %60-70'i) gün içinde devasa gama dalgalanmaları yaratır.
Vade sonundan sonra bu gama ortadan kalkar. Bir kullanım fiyatına sabitlenmiş piyasa aniden serbestçe hareket edebilir. Büyük vade sonlarının hemen ardından gelen günlerde oynaklığın sıklıkla artmasının nedeni budur.
Kripto ve hisse senedi GEX karşılaştırması
S&P 500 GEX
Dünyanın en büyük opsiyon kompleksi
- Kurumsal hedger'lar ve piyasa yapıcılar baskın
- 0DTE opsiyonlar gün içinde devasa gama yaratır
- Çeyreklik olaylar (JPM collar) belirleyici olabilir
- GEX verisi yaygın biçimde erişilebilir ve iyi anlaşılmış
Kripto GEX
Hızla büyüyor, Deribit hakimiyetinde
- Nominal büyüklük daha küçük ama hızla büyüyor
- Deribit'te yoğunlaşmış (hacmin %80'inden fazlası)
- Çeyreklik ve aylık vade sonları önemli
- Daha az piyasa yapıcı olduğundan GEX etkileri orantısız büyük olabilir
Matematiksel sezgi geliştirme
Gama maruziyetini (GEX) sıfırdan öğreninEtkileşimli ders · ön koşul yokYukarıdaki etkileşimli ders, gama maruziyetini temel ilkelerden ele alır: GEX'in ne olduğu, kullanım fiyatı başına formül (Gama x OI x S^2 x 100; burada 100 ABD hisse senedi kontrat çarpanıdır, kripto için kontrat büyüklüğünü kullanın), pozitif ve negatif GEX rejimleri ve bunların fiyat davranışını nasıl etkilediği, gama dönüş seviyesi ve GEX etkilerinin vade sonuna yakın neden sıçradığı.
Açık kaynak uygulamalar
| Repo | Neden incelenmeli |
|---|---|
| OpenBB | Opsiyon zinciri verisinden GEX hesaplaması |
| QuantLib | Kullanım fiyatları genelinde gama hesaplaması |
İlgili:
- Gama - GEX'in tüm dealer'lar genelinde ölçtüğü Greek
- Delta - Dealer'ların gamaya göre ayarladığı hedge oranı
- Oynaklık Endeksleri - VIX, BVIV, EVIV ve bunların GEX rejimleriyle ilişkisi